Uzakdoğu’nun adalardan oluşan geleneklerine bağlı ülkesi Japonya’nın dünya mutfağına armağan ettiği geleneksel yemeği Türkiye’de büyük ilgi görüyor. Ardı ardına açılan Japon Restoranları ve Sushi Bar’ların yanı sıra Sushi yapmayı öğrenmek isteyenler için özel kurslar açılmakta.
Japonların dünyanın en uzun yaşayan ırkları arasında yer almasının nedeni diğer mutfaklara oranla belki de en sağlıklı mutfağa sahip olmasıdır. Adalar ülkesi olması ve ekilebilir toprağının kısıtlı olması sebebiyle mutfağının temelini balık ve deniz ürünleri oluşturmaktadır. Doğa’nın Japon insanına kısıtlayarak sunduğu toprağın yanında denizin zengin ürünleri, dünyada en eski tarihli imparatorluk hanedanına sahip bu toplumun can simidi olmuştur. Her türlü deniz ürününün dışında başta deniz yosunu olmak üzere deniz bitkileri yenecek hale getirilerek sofradaki yerini alıyor. Japon insanının tüm dünyaya armağan ettiği, taze çiğ balık ve sirkeli pilavdan oluşmuş geleneksel yemeği sushinin temel malzemelerinden birini yosun oluşturmakta. Japon mutfağının yosun dışında kullanılan malzemeleri soya sosu, zencefil, wasabi, soya fasulyesi ezmesidir. Ülkede bol miktarda yetişen pirinç, deniz ürünlerinin yanında, sofradaki yerini almış diğer mutfaklarda mısır ve buğdayın aldığı görevi üstlenmiştir. Süt ve süt ürünleri Japon mutfağında yer almamakla birlikte bizim alışkın olduğumuz tatlı kültürü değişim göstermiş vaziyette meyvelerin kızartılarak yenmesinden oluşuyor. Ritüellerine son derece bağlı yaşayan Japon toplumunun gelenekselliği mutfağında da alenen görülüyor.
Otantik Japon sofrasına oturduğunuzda gözünüze çarpacak en büyük özellik çatal-bıçak setinin yerini chopstick adı verilen iki çubuğun almış olmasıdır. 
Sushiyi bu çubuklarla yemek tecrübe gerektiriyorsa da gözlemlenen, geleneksel tutuşun dışında herkesin kendine göre bir stil belirlediğidir. Ekmek ve tatlıya düşkün olan yurdum insanı için kızarmış balık yerine çubuklara sıkıştırılmış çiğ balık yemek, yanında rakı yerine yeşil çay içmek ne kadar alışılabilir bilinmez! Ancak Türk mutfağıyla benzerliği olmayan yemek kültürünün ardı ardına açılan restoranları, insanoğlunun değişik tatlar arama güdüsünün kanıtıdır. Bizim soframızdan ayıramadığımız ekmeğin yerini Japon sofrasında Gohan adındaki yağsız ve tuzsuz pirinç pilavı almış. Klasik bir Japon menüsünde çorba, gohan ve turşu yer almaktadır. Tüm dünyada Japon mutfağı denildiğinde sadece sushi düşünülüyor. Oysa Sushi, Japon mutfağının çeşitleri arasında öne çıkarak kendini dünyaya sevdirmesine rağmen yerel halk için fast food restoran kategorisinde yer alan Sushi Bar’larda sıradanlığını koruyor. Türk insanı için kebab ne kadar geleneksel ama sıradansa Sushi de Japonlar için aynı anlamı taşıyor.
Japonya’da balığın bozulmadan muhafaza edilmesi için çiğ balık, pirinç ve tuz arasına ağır bir taş sıkıştırılarak haftalarca bekletiliyordu. Zaman geçtikçe fermante hale gelen balık yenmeğe hazır hale geliyordu. 18.Yüzyıl sonlarında fermantasyon ortadan kaldırılarak sirkeli pirinç kullanılmaya başlanmıştır. Pirinç sirkesi ve şeker ile tatlandırılmış pirincin çiğ balık, deniz ürünleri, omlet ve sebzeyle estetiğe önem verilerek biçimlendirilmesinden oluşan yemeğe sushi denmektedir. Sushinin pek çok çeşidi vardır. Tüm dünyada en çok bilinen çeşitleri maki ve nigiridir. Maki Sushi pirinç ve seçilen malzemenin ( Jülyen kesilmiş avokado, salatalık, füme balık, karides vs) kurutulmuş ve kızarmış deniz yosunu(Nori) içerisine konularak sarılmasından sonra oluşan rulonun dilim dilim doğranmasından oluşur. Bu dilimler bazen susam bazen havyarla süslenerek servis yapılır. Nigiri Sushi avuç içinde şekillendirilmiş pirincin üzerine yerleştirilmiş pişmemiş balıktan ( Somon, karides, tuna, uskumru vs) oluşuyor ve her zaman çift olarak servis ediliyor. Temaki Sushi külah şeklinde sarılmış Tuna, karides, yılan balığı, somon vs.den oluşan sushi türüdür. California adını almış sushiler, avokado içeren, maki görünümlü yengeç eti veya ton balığının salatalık ve yosuna sarıldıktan sonra pirinçle kaplanmasından oluşmaktadır. Sushinin ömrü üç ila altı saat arasında değişmektedir.
Sushiyi yerken mutlaka soya sosunun içerisine karıştırabileceğiniz Wasabi(Bayır turbundan elde edilmiş çok acı olan yeşil renkteki Japon hardalı) ile tatlandırmalısınız. Wasabi çiğ balığın içindeki bakterileri yok ettiğinden muhakkak kullanılmalı, acılığından ötürü miktarı az konmalıdır. Soframızda alışkın olduğumuz tuzun yerini Japon mutfağında soya sosu almıştır. Sushinin özünü bilinenin aksine çiğ balık değil pirinç oluşturur. Sushi çeşitleri ve kullanılan malzemeler değişken olmakla birlikte hepsinin değişmez malzemesi pirinçtir. Çiğ olarak servis edilen deniz ürünlerinin(Ahtapot, ton balığı, levrek, lagos vb.) ince şeritler halinde kesilerek wasabi, soya sosu, turp ve zencefil ile sunulmasından oluşan Japon yemeğine Sashimi denir ve Sashimi sushi kadar meşhur olmamasına rağmen birçok kişi tarafından sushiyle karıştırılır.
Sushi yerken Japonların geleneksel içkisi Sake’yi tadabilirsiniz. Sıcak ve soğuk olarak tadılabilen bir pirinç rakısı olan sakeyi kendinizinkine değil karşınızdakinin bardağına koymanız bir görgü kuralı olarak nitelendiriliyor. Sushiye alkolsüz içkiyle eşlik etmek isteyenler ünlü Japon çayı yeşil çay içebilirler. Sağlık için son derece yararlı olan yeşil çay Japon restoranlarında ücretsiz olarak servis edilmektedir.
Damaktan önce göze hitap eden Japon mutfağında Sushi aşçısı olmak mesleki onur olarak nitelendiriliyor. Sushi tabaklarına bakıldığında ahçıların görselliğe verdikleri önem ve özeni fark ediyorsunuz. Sushi Barlarda ustanın elinden taptaze hazırlanan rengârenk görünümdeki sushi tabakları tüm restoranı hareketli tezgâhta gezerek müşterilerin beğenisine sunuluyor. Önünden geçen tabaklardan beğendiklerini seçen müşteriler hızlı ve alışılmadık restoran kültürünün etkisinde kalıyor. Ücretlendirme ise sushi tabaklarının renklerine göre belirleniyor. Örneğin en pahalı sushiler mor tabakta en ucuzlar ise sarı tabakta yer alabiliyor. Hesabınızı ödemek istediğinizde garsonunuz kaç tane mor tabakta kaç tane sarı tabakta sushi yediğinizi sayıyor. Türk yemek kültürüne uymayan bir biçimde üst üste dizdiğiniz tabaklarınız sayılırken; ağzınızda sushinin eşsiz tadı, gözünüz önünüzde dönen bantta, acaba yemediğiniz bir çeşit sushinin olup olmadığına bakabilirsiniz.
